PSYCHOLOGIA ROZWOJU

Posted by nauka on wt., 04/08/2008 - 16:37

Literatura:

Vasta, Heith, Miller „Psychologia
dziecka”

M. H. Dembo „Stosowana psychologia
wychowawcza”.

Co to jest rozwój? Oparcie się na teorii
rozwoju Spencera.

Zmiany zachodzące w układzie
ontogenetycznym i filogenetycznym.

Przechodziliśmy różne formacje, również
mówi się o rozwoju kosmosu, przedstawia się jako ewolucję gwiazdy, galaktyki. O
rozwoju mówi się w mikrokosmosie, zmiany zachodzą wszędzie.

O rozwoju danego układu mówimy wtedy,
kiedy da się wyróżnić stałe, stopniowe jednokierunkowe zmiany idące ku większej
złożoności i zarazem większej integracji wewnętrznej.

Rozwój jest pewnym stosunkowo długim
procesem, którego wszystkie determinanty tkwią w wewnętrznym, modyfikującym
układzie.

Rozwój to skumulowanie nowych
właściwości, przemiany ilościowe kumulują się i dają podstawy do stworzenia
zmian jakościowych.

Rozwój może być zamieniony w swoje
przeciwieństwo.

a) regres – stopniowe wycofywanie się ze
zmian rozwojowych

b) postęp – to nic innego jak rozwój
zwaloyryzowany pozytywnie.

c) struktura – nie są to tylko
wyróżnione elementy, ale także relacje, które te elementy wiążą.

Są dwie strategie poznawcze np.
człowieka

a) holistyczna / całościowa –
charakterystykę obiektu rozpoczyna się od jego najważniejszych cech.

b) atomistyczna – człowiek jest
najbardziej skomplikowanym obiektem w kosmosie. Należy poznawać to, co jest
możliwe do poznania – czyli poznanie fragmentaryczne człowieka.

Całościowa koncepcja rozwoju człowieka.

Kim jest człowiek? Odpowiedź są bardzo
różne i czasami sprzeczne ze sobą. Przyjmujemy tutaj zasadę personalizmu.
Człowiek jest personą (osobą),
przynależy do świata przyrody, a z drugiej strony do świata ducha. Husserl
mówi, że człowiek jest rozdarty pomiędzy dwoma światami. Człowiek jest rozdarty
pomiędzy aniołem a bestią – człowiek jest antynomią (polega to na tym, że
jakiemuś faktowi można przypisywać różne rzeczy, np. strzała w locie zajmuje
jakiś punkt przestrzeni, a więc stoi – antynomia Achillesa. Grecy udowadniali,
że Achilles nie jest w stanie dogonić żółwia). Człowiek jako byt przyrodniczy
jest podporządkowany prawom natury – na mocy założenia a priori.

Prawa przyczynowe – oznaczają pewne
konieczności, te prawa zawierają prawdę samą w sobie. Człowiek jest badany jako
przedmiot natury, z drugiej strony jako byt duchowy. Ten świat, w którym
człowiek żyje, jest dostępny drogą subiektywnego doświadczenia, tzn. świat jest
związany z nadawaniem nowych zdarzeń (o jedne rzeczy będziemy zabiegać, a o
drugie nie).

Rozstrzyganie jest sednem rzeczy
ludzkiej egzystencji. Człowiek jest istotą wolną i sensotwórczą. Edyta Stein
- jako duch podlega prawom sensu, a jako
istota biologiczna –prawom przyczynowości..

Płaszczyzny rozwoju.

Dwa światy
niesprowadzalne do siebie

Świat
natury Świat kultury

1.wymiar
biologiczny 3.wymiar podmiotowy

2.wymiar
społeczny 4.wymiar metafizyczny

1. Wymiar biologiczny.

Wymiarem biologicznym jest homeostaza,
równowaga nerwowa. Jest to przywracanie zachwianej równowagi nerwowej. Wymiarem
rządzi reguła METERONOMI.

Wymiarem biologicznym rządzi I i II
prawo biologiczne.

I prawo – otrzymanie życia jednostkowego

II prawo – otrzymanie życia gatunkowego

Rozwój biologiczny ma charakter ściśle
uszeregowany i jest często przypadkowy (miłość do naszych rodziców)

2. Wymiar społeczny.

My gramy w społeczeństwie różne role i
różnie je gramy. Psychologia zajmuje się ch. przyczynowo – skutkowym. Głównym
celem jest przystosowania twórcze. Rozwój polega na uczeniu się scenariuszy
różnych ról.

3. Wymiar podmiotowy.

Istotą rozwoju jest przystosowanie się
do tego świata. Wyraża się w wolności, my poznajemy samych siebie, tożsamość to
spostrzeganie tego czym się różnimy. Dokonujemy wyborów i poprzez nie
kształtujemy samego siebie. Budujemy siebie w wyborach. Mamy prawo do wolności
– wyrażające się w stwierdzeniu – „ja mogę”.

Wymiarem rządzi reguła autonomii.

4. Wymiar transcendentalny.

Wymiarem rządzi reguła HOMONOMII, czyli
wypełniani powinności. Jednostka kieruje się ku wartościom transcendentalnym.
Wartości transcendentne – mieszczą się sferze idei, są źródłem przeżyć
powinności. Sensem egzystencji człowieka jest doświadczenie powinności. Ta idea
wyraża się w słowach – „ja powinnam”.

zadbaj o swoje zdrowie