Informacje wstępne.

Młodzieżowy Ośrodek Adaptacji
Społecznej w Mrozach jest placówka o charakterze otwartym.

Głównym zadaniem ośrodka jest
wychowanie resocjalizacyjne przebywających w nim wychowanków do życia w
społeczeństwie zgodnie z jego normami.

Działania te realizowane są przez:

· Działalność
wychowawczą, opiekuńczą i dydaktyczną szkoły i internatu.

· Naukę zawodu w
warsztatach szkolnych.

· Zajęcia terapeutyczne.

· Zajęcia w środowisku otwartym.

We wszystkich trzech działach działają liczne koła
zainteresowań i każdy wychowanek może wybrać coś dla siebie z licznej oferty.

Jako placówka o charakterze otwartym MOAS w Mrozach stawia
na maksymalny kontakt ze społeczeństwem, dlatego bardzo duża liczba zajęć
odbywa się poza zakładem. Bardzo częste są wyjścia poza placówkę na spacery,
imprezy na terenie Mrozów a nawet całego powiatu. Wychowankowie mają możliwość
wyjazdów do teatru, kina. Atrakcją są rajdy piesze w najpiękniejsze zakątki
Polski. Nasza młodzież regularnie bierze udział w sprzątaniu świata czy
porządkowaniu cmentarza przed 1 listopada.

Historia zakładu jest bardzo
zmienna. Placówka ta powstaje jako kontynuacja Zakładu Poprawczego z Otwocka
Wielkiego dnia 20.12.1972. Wtedy był to zakład dla dziewcząt w normie
intelektualnej. Ze względu na popadającą w konflikt z prawem młodzież żeńska z
upośledzeniem umysłowym zmieniono profil placówki na Zakład Poprawczy dla
dziewcząt niedostosowanych społecznie z upośledzeniem umysłowym w stopniu
lekkim.

Zmiany
w systemie penitencjarnym i niż demograficzny doprowadziły do kolejnej zmiany.
Mieścił się tu Zakład Poprawczy dla dziewcząt i Ośrodek Wychowawczy dla
dziewcząt z lekkim upośledzeniem umysłowym. Likwidacja Ośrodka Wychowawczego
następuje 31.10.1994. Już 18.12.1994 rusza eksperymentalny MOAS dla chłopców z
jednocześnie ciągle znajdującym się tu zakładem dla dziewcząt. Stan taki trwał
do dnia 31.06.1998. Osobiście uważam, że okres dwuletni funkcjonowania jedynego
zakładu koedukacyjnego w Polsce to za mało by rzeczowo ocenić pracę tej
placówki. Pochopnie zaprzepaszczono szansę na zebranie pełnej informacji na
temat tego eksperymentu. Nie bez znaczenia dla losów tej placówki był fakt
kierowania do niej młodzieży o wysokim stopniu demoralizacji (np. organizatorów
buntów z innych placówek), co pozostawało w sprzeczności z początkowymi
założeniami. W moim odczuciu konsekwencja w realizacji początkowych założeń
mogłaby doprowadzić do bardzo ciekawych wniosków. To odizolowane i sztuczne
środowisko, jakim jest zakład poprawczy w tej sytuacji bardziej zbliżyło się do
środowisk otwartych. Ostatecznie pozostał Młodzieżowy Ośrodek Adaptacji
Społecznej dla chłopców. Z powodu remontu zawieszono pracę wychowawczą a pedagodzy
zostali przeniesieni w stan nieczynny.

W momencie rozpoczęcia pracy nad
projektem (styczeń 2001) w zakładzie nie znajdował się żaden wychowanek,
dlatego liczba wychowanków oraz zestawienie zawierające powód zastosowania
środka poprawczego nie są opisane.

Ponieważ w MOASie funkcjonuje
gimnazjum oraz Z.S.Z. wiek założeniowy wynosi od 13 do 18 lat. Jednak braki
szkolne oraz nakazy sądowe powodują, że wiek ten waha się w granicach 15-21
lat.

Ilość etatów na dzień 31.06.2000 wynosiła 63 i przedstawiała
się następująco:

• Pedagodzy (pracownicy internatu, szkoły,
  warsztatów, psycholog, pedagog, kierownicy działów oraz dyrektor zakładu)
  – 23
• Administracja (sekretariat, księgowość,
  zaopatrzenie, kierownik A-G) – 10
• Służba zdrowia (pielęgniarki, lekarze) –3
• Strażnicy – 10
• Obsługa (kucharki, palacze, praczka, konserwatorzy)
  –16

Działania
orientacyjne.

Placówka w Mrozach w momencie wznowienia pracy wychowawczej
pozostanie nie zmieniona jedynie na zewnątrz. Wewnątrz została ona prawie całkowicie
odremontowana, a wiele pomieszczeń zostało zupełnie zmienionych.

Największe zmiany zostały
wprowadzone w internacie. Ponieważ w MOASie stan osobowy wychowanków w grupie
internatowej może wynosić maksymalnie 12 osób, w grupie znajdą się cztery sypialnie,
w której mieszkać będzie po trzech wychowanków. W każdej sypialni znajdować
będzie się łazienka i prysznic. Rozwiązanie takie ma wzmóc odpowiedzialność
wychowanków za sprzęt, oraz ułatwić wychowawcą kontrolę czystości w tych
właśnie pomieszczeniach. W grupie będą się także znajdować takie pomieszczenia
jak: kuchenka, jadalnia, świetlica, sala do odrabiania lekcji, pralnia,
magazynek odzieżowy.

W Mrozach doskonale sprawdzał się
system progresywny, który pozwalał samym wychowankom poprzez ich zachowanie
decydować o należnym ich prawom. Dlatego też po wznowieniu pracy wychowawczej
planowany jest powrót do pracy w takim właśnie systemie. W nowej formie ma
działać pięć grup wychowawczych: adaptacyjna, 3 grupy o podobnym standardzie
oraz grupa intensywnych oddziaływań wychowawczych dla wychowanków, którzy nie
akceptują warunków pobytu w placówce w Mrozach. Będzie to dla nich grupa
„ostatniej szansy”, gdzie będą mogli poprawić swoje zachowanie lub cierpliwie
czekać na przeniesienie do innego zakładu. W grupie tej wychowankowie w ciągu
dnia będą mogli przebywać jedynie na świetlicy, ponieważ sypialnie będą
otwierane dopiero wieczorem przed sprzątaniem i przygotowaniem do ciszy nocnej.

Do 31 czerwca w internacie działało
wiele kół zainteresowań: piłki siatkowej, piłki nożnej, piłki koszykowej,
siłownia, koło bokserskie, plastyczne,

teatralne,
psychologiczne, oraz religia. Udział wychowanków w zajęciach kół był całkowicie
dobrowolny. Szkoła poza zajęciami wynikającymi z planu nauczania organizowała
kursy zawodowe (budowlany, gastronomiczny, prawo jazdy), które realizowane były
w godzinach popołudniowych. Najprawdopodobniej po wznowieniu pracy stopniowo
zaczną działać wszystkie koła a jeżeli zaistnieje taka potrzeba działalność
rozpoczną nowe.

Ponieważ placówka nasza nie
powstanie od „zera” instytucja ta posiada wszystkie potrzebne zasoby fizyczne
(meble, sprzęty, wyposażenie, itp.), aby grupy wychowawczy mogły rozpocząć
pracę. Z pewnością zaistnieje jednak potrzeba wymiany pewnych rzeczy na nowe,
co wiąże się z kosztami, trudno mi jednak przewidzieć, co zostanie wymienione,
kiedy i jakie będą tego koszty.

Kadra pracownicza jest wysoko
wykwalifikowana przygotowana do pracy z takim właśnie typem młodzieży, ci
pedagodzy, którzy nie posiadają pełnego wykształcenia kończą odpowiednie kursy
i studia podyplomowe. Jedynie dwoje pedagogów nie posiada wyższego
wykształcenia.

Problemy,
jakie możemy napotkać.

Cechą charakterystyczną placówek
resocjalizacyjnych jest istnienie w nich tzw. „drugiego życia”. Podkultura
przestępcza charakteryzuje się określonymi specyficznymi normami, które
kompletnie niszczą pracę wychowawczą w placówkach tego typu. W sytuacji tak
wielkiej presji grupy tylko nieliczne jednostki są gotowe podjąć współprace
mającą zaowocować powrotem do społeczeństwa.

Dotychczas
MOAS w Mrozach był placówką, w której nie było elementów „II życia”, które
utrudniałyby pracę wychowawcza, a wręcz dawało się zaobserwować sympatię
występującą pomiędzy kadrą a wychowankami. Praca opierała się na zasadach
wzajemnego poszanowania praw. W systemie kar i nagród dominowały nagrody a
przypadki rażącego naruszenia regulaminu były sporadyczne. W nowo powstających
placówkach, w których nie sposób przewidzieć składu osobowego grup chęć
tworzenia podkultury więziennej może być bardzo duża. Dlatego bardzo ważne
jest, aby w natłoku codziennych spraw zauważać najmniejsze przejawy „II życia”
i podjąć z nimi walkę. Należy ustalić granice akceptowanych zachowań,
wykroczenia karać regulaminowo i być w tej sprawie nie konsekwentnym. Ponadto
pedagodzy muszą tworzyć zwarty front i działać w jednym kierunku. Niestety
zdarza się, że efekty zbiorowej pracy są niweczone przez nieodpowiedzialne
postawy jednostek. Na polu współpracy pomiędzy ludźmi, którym w gruncie rzeczy
idzie o to samo jest jeszcze wiele do zrobienia. Trzeba w tym miejscu
podkreślić zapał, pomysłowość i entuzjazm większości kadry pedagogicznej, co
stanowi niewątpliwy atut we wspólnej pracy

W momencie pisania owej pracy nie można
określić terminu uruchomienia placówki. Co za tym idzie ewentualne problemy z
jakimi przyjdzie nam się

zmierzyć
pozostają w sferze domysłów. Pewne jest, że pojawiająca się młodzież będzie
miała duże problemy adaptacyjne. Niewątpliwie każdy z nowych podopiecznych
będzie miał duże niedobory edukacyjne. Jak wynika z moich wcześniejszych
spostrzeżeń opóźnienia szkolne sięgają niekiedy pięciu lat. Z punktu widzenia
skuteczności wyrównywania niedoborów edukacyjnych bardzo istotna jest znajomość
aktualnego poziomu umiejętności i wiedzy podopiecznych, gdyż to stanowi punkt
wyjścia w planowaniu skutecznych działań edukacyjnych.

Wnioski:

1. Konieczne jest utworzenie grupy adaptacyjnej, która
   pozwoli na rozpoczęcie pełnej i prawidłowej adaptacji wychowanka w nowej
   placówce.
2. W grupie adaptacyjnej nastąpi rozpoznanie nowych
   wychowanków.
3. Wszyscy nowo przybyli będą mieli mniejsze lub
   większe niedobory edukacyjne
4. W nowych sytuacjach u ludzi może być zachwiane
   poczucie bezpieczeństwa.

5.Konkluzja:

O każdym nowoprzybyłym wychowanku musimy
mieć szczegółowe rozeznanie co do jego aktualnego poziomu wiedzy i
umiejętności. Na tej podstawie wyznaczymy obszary szczególnie zaniedbane
edukacyjnie. Trzeba dla każdego wychowanka stworzyć plan indywidualnej
edukacji. Pomoże to nam w skutecznym wyrównywaniu niedoborów edukacyjnych.

Konstruowanie tego rodzaju narzędzia nie
wymaga angażowania wielu środków i można przystąpić do realizacji tego projektu
z dużym prawdopodobieństwem osiągnięcia zamierzonego celu. Ta szczególna faza
rozwoju tej organizacji, jaką jest przyjęcie nowych wychowanków wymusza niejako
konstruowanie podobnych narzędzi i projektów, ponieważ od nich zależy czy
proces adaptacji podopiecznych będzie przebiegał prawidłowo.

Działania ideacyjne

Moja koncepcja pracy resocjalizacyjnej

Proces wtórnej socjalizacji nieletnich ze
społecznego punktu widzenia ma doprowadzić do zmiany postaw społecznych. Do
przywrócenia zaburzonych funkcji społecznych i społecznie akceptowanych
zachowań. Aby ów proces mógł przebiegać prawidłowo należy poznać mechanizmy i
przyczyny „zbaczania z właściwej drogi”. Dlaczego pewien odsetek młodzieży nie
akceptuje norm społecznych? Co popycha te dzieci do tak desperackiego czynu,
jakim jest popełnienie przestępstwa? Odpowiedź na te pytania nie jest prosta i
jednoznaczna, ale tylko analiza przyczyn tego zjawiska społecznego może
nakreślić najskuteczniejsze metody postępowania.

Niewątpliwie patologia
rodziny jest podstawową przyczyną tego stanu rzeczy. Około 90% podopiecznych
zakładów poprawczych wywodzi się z takich rodzin. Wzorce osobowe są powielane z
pokolenia na pokolenie. Nie możliwe jest przekazanie dziecku odpowiednich
wzorów postępowania. Taka rodzina nie zaspokaja podstawowych potrzeb i
przyczynia się do pogłębiania zagubienia i dezorientacji młodzieży. Początkowe
zagubienie i dezorientacja przeradzają się z czasem w utrwalony stan negowania
norm moralnych i prawnych. Z punktu widzenia skuteczności resocjalizacji bardzo
istotne jest wczesne reagowanie i praca z dziećmi z tych środowisk zanim
procesy destrukcji się utrwalą. Z moich obserwacji ten przełomowy moment
przypada na 12 – 14 rok życia. Uważam, że praca z dzieckiem podjęta w tym
czasie w środowisku otwartym ma największe szanse powodzenia. Pokazywanie
innego stylu życia, rozbudzanie zainteresowań, uświadamianie konieczności pracy
nad sobą i współpracy z innymi to metody pracy świetlic terapeutycznych,
kuratorów i tzw. pedagogów ulicznych. Praca w środowisku otwartym ma przewagę
nad ośrodkami

zamkniętymi. Może dokonywać zmian w środowisku naturalnym dla
dziecka i

zmiany te będą trwałe. Taka praca to również praca z rodziną i
otoczeniem. Nie leczmy objawów, ale łagodzimy przyczyny takiego stanu rzeczy.
Unika się w ten sposób efektu przystosowania się do środowiska sztucznego,
jakim niewątpliwie są instytucje wychowawcze i resocjalizacyjne. W ośrodkach
zamkniętych dochodzi do wielu niepokojących zjawisk takich jak choćby rozwój
struktur nieformalnych, które mają decydujący wpływ na kształtowanie się
osobowości podopiecznych. Bardzo często stopień demoralizacji szybko się
pogłębia zamiast obniżać.

Ze względu na skuteczność procesu
resocjalizacji umieszczenie w instytucji resocjalizacyjnej powinno być
ostatecznością usprawiedliwioną zachowaniem bezpieczeństwa społecznego. Uważam,
iż nazbyt pochopnie umieszcza się w zakładach poprawczych młodzież w stosunku,
do której nie zastosowano dostępnych metod oddziaływania w środowisku otwartym.

Praca w ośrodkach resocjalizacyjnych będzie
najskuteczniejsza, jeśli będzie opierać się na autorytecie wychowawcy. Zdobycie
takiego autorytetu będzie możliwe tylko wtedy, gdy wychowawca ma wiele do
zaoferowania i zostanie zaakceptowany jako osoba znacząca. Aby tego dokonać
należy mieć dobre przygotowanie zawodowe i duże zaangażowanie w pracę. Niestety
bardzo często sytuacja materialna i wypalenie zawodowe pedagogów powodują
prezentowanie typowych postaw zachowawczych. Natomiast instytucje
resocjalizacyjne przypominają często przechowalnie nastawione na pozbycie się
swoich podopiecznych, kiedy tylko nadarzy się ku temu okazja.

Przepełnienie zakładów poprawczych, niski
poziom motywacji pedagogów tam zatrudnionych, pochopne umieszczanie w zakładach
poprawczych, niewystarczająco rozwinięte struktury tzw. „wczesnego
oddziaływania” to niewątpliwie największe problemy polskiej resocjalizacji. Mój
prywatny pomysł

na poprawę istniejącego stanu rzeczy polega na
stworzeniu uniwersalnego systemu kontroli skuteczności pracy resocjalizacyjnej.
Tylko dzięki temu można skierować środki tam gdzie będą najefektywniej
wykorzystane.

Moja praktyka resocjalizacyjna opiera się
na poszanowaniu praw podopiecznych i udzielaniu pełnej informacji na temat
sytuacji wychowanka. To umożliwia mi usunięcie barier komunikacyjnych i tym
samym mam większą szansę na przekazanie swojej wiedzy, zainteresowań,
fascynacji. Poprzez swoje rozliczne
zainteresowania staram się dotrzeć do najbardziej zamkniętych i zbuntowanych.

Motywacja w mojej pracy jest elementem
bodaj najistotniejszym. Często jedna mała pochwała może zdziałać więcej niż
najsroższa kara. Wyszukanie właściwej drogi postępowania z podopiecznym zajmuje
wiele czasu, ale naprawdę procentuje. W mojej pracy bardzo istotna jest
współpraca z wszystkimi pracownikami ośrodka. Dzięki nim uzyskuję pełną
informację o wychowanku, a także mogę liczyć na pomoc w realizacji moich
projektów wychowawczych.

Cel
ogólny

1. Stworzenie,
warunków do jak najszybszego wyrównywania niedoborów edukacyjnych wychowanków
skierowanych do placówki i zakwalifikowanych do klasy I gimnazjalnej

Cele szczegółowe

1.1 Podczas pierwszego kontaktu z wychowankiem
wychowawca (nauczyciel) stwarza warunki do dobrego kontaktu.

1.2 Rozpoznanie
umiejętności czytania.

1.3 Rozpoznanie
umiejętności pisania

1.4 Rozpoznanie zdolności
rozumowania

1.5 Rozpoznanie umiejętności
korzystania z informacji

1.6 Rozpoznanie
umiejętności wykorzystania wiedzy w praktyce

1.7 Sporządzenie „mapy
braków edukacyjnych”

Cele
operacyjne

1.1.1 Poznanie się
wychowawcy z wychowankiem.

Wychowawca w trakcie pierwszego kontaktu przeprowadza
życzliwą rozmowę wykazując zainteresowanie losami podopiecznego

Kryterium sukcesu – Wychowanek chętnie opowiada o sobie,
jest otwarty

1.1.2 Określenie form
komunikowania się.

Wychowawca informuje o sposobach komunikowania się,
rozmowa.

Kryterium sukcesu – wychowanek stosuje określone w rozmowie
formy komunikowania się.

1.1.3 Oferowanie pomocy i
przyjmowanie jej w sytuacjach zadaniowych.

Wychowawca deklaruje pomoc.

Kryterium sukcesu – wychowanek prosi o wyjaśnienie
niezrozumiałych dla niego kwestii.

1.2.1 Wychowanek przy okazji zaznajamiania się z
regulaminem placówki czyta wybrane fragmenty.

Kryterium sukcesu – Stwierdzenie umiejętności czytania
tekstu

1.2.2 Wychowanek czyta tekst kultury i określa elementy
przeczytanego tekstu

Kryterium sukcesu – wychowanek poprawnie nazywa i rozumie
takie pojęcia jak np. przenośnia, fikcja literacka, odbiorca. Posługuje się
terminami: bohater, akcja, zwrotka, refren, opowiadanie, baśń, legenda.

1.2.3 Na podstawie przeczytanego tekstu rozumie znaczenie
symboli występujących w instrukcjach i opisach

Kryterium sukcesu – poprawne odczytywanie znaczenia symboli

1.2.4 Wychowanek odczytuje dane z tabeli, wykresu, planu,
mapy.

Kryterium sukcesu – Odpowiedzi na proste pytania.

1.3.1 Wychowanek pisze tekst ze świadomością intencji np.
list, ogłoszenie, przepis itp.

Kryterium sukcesu – wychowanek samodzielnie napisał zadany
tekst zgodnie z jego przeznaczeniem

1.3.2 Wychowanek formułuje wypowiedzi ze świadomością celu

Kryterium sukcesu – wychowanek w określonych sytuacjach
pyta, odpowiada, potwierdza, zaprzecza, prosi, obiecuje, zaprasza, przeprasza
żartuje, wątpi, odmawia.

1.3.3 Wychowanek przedstawia w postaci graficznej dane z
tabeli

Kryterium sukcesu –
wychowanek wyraża proste dane w postaci diagramu słupkowego lub prostego
schematu.

1.4.1 Podczas rozmowy o swoich losach wychowanek posługuje
się kategoriami czasu i przestrzeni w celu przyporządkowania zdarzeń.

Kryterium sukcesu – wychowanek poprawnie umieszcza
zdarzenia w przedziałach czasowych, potrafi uporządkować zdarzenia w kolejności
chronologicznej.

1.4.2 Podczas tej samej rozmowy wychowanek przedstawia
przyczyny i skutki wydarzeń.

Kryterium sukcesu – Stwierdzamy, że wychowanek poprawnie
domyśla się przyczyn swojego pobytu w ośrodku i wie, jakie to pociąga za sobą
konsekwencje

1.4.3 Podczas
rozmowy o środowisku naturalnym człowieka wyraża własne opinie próbuje je
uzasadnić własnymi argumentami.

Kryterium sukcesu – stwierdzenie posługiwania się
argumentami

1.4.4 Wysłuchując prostego zadania tekstowego wychowanek
zapisuje je za pomocą wyrażenia arytmetycznego, planu, mapy, działania,
schematu

Kryterium sukcesu – podejmowanie poprawnej próby zapisania
problemu matematycznego.

1.4.5 Na podstawie dostarczonych danych wychowanek
rozpoznaje charakterystyczne cechy i własności ( liczb, figur, obiektów itp.)

Kryterium sukcesu – wskazywanie różnic i podobieństw

1.4.6 Podczas rozmowy wstępnej wychowanek dostrzega
prawidłowości w najbliższym otoczeniu i wnioskuje o dalszym przebiegu zjawiska,
np. swoich losów

Kryterium sukcesu – prawidłowe przedstawienie przebiegu swoich
najbliższych losów.

1.4.7 Wychowanek na podstawie wcześniejszego rozwiązanego
zadania analizuje otrzymany wynik pod względem sensowności

Kryterium sukcesu – podjęta próba sprawdzenia z warunkami
zadania i własnym doświadczeniem.

1.5.1 Po przeczytaniu programu telewizyjnego wychowanek
znajduje pożądaną informację.

Kryterium sukcesu – prawidłowe wyszukanie programów
informacyjnych

1.5.2 Na podstawie znajomości regulaminu ośrodka wychowanek
znajduje odpowiedni zapis.

Kryterium sukcesu – wskazanie w regulaminie zapisu
dotyczącego sposobu udzielania przepustek

1.6.1 Wychowanek wykonuje obliczenia dotyczące długości,
powierzchni, wagi, czasu, pieniędzy

Kryterium sukcesu – Prawidłowo skonstruowane działania
(dopuszczalne błędy rachunkowe)

1.6.2 Wychowanek wykonuje obliczenia przy pomocy
kalkulatora

Kryterium sukcesu – poprawnie wykonane obliczenia

1.6.3 Wychowanek zna zasady posługiwania się urządzeniami
technicznymi

i materiałami
chemicznymi, rozpoznaje oznakowania substancji niebezpiecznych, objaśnia zasady
użytkowania domowych urządzeń elektrycznych

Kryterium sukcesu – stwierdzenie znajomości zagadnienia,

1.6.4 Wychowanek po przeczytaniu prostej instrukcji obsługi
uruchamia proste urządzenie techniczne.

Kryterium sukcesu –
uruchomienie i obsługa urządzenia zgodne z instrukcją

1.6.5 Rozmowa o zasadach higieny, bezpieczeństwa, zdrowego
trybu życia, oszczędnego gospodarowania zasobami przyrody

Kryterium sukcesu – stwierdzenie prawidłowej argumentacji
stosowania zasad

1.7.1 Wypełnienie arkusza
spostrzeżeń na podstawie notatek sporządzonych podczas sprawdzania poziomu
wiedzy i umiejętności w kluczowych dziedzinach

1.7.2 Analiza arkusza
spostrzeżeń w celu wychwycenia braków umiejętności kluczowych

1.7.3 Sporządzenie planu
indywidualnej edukacji wychowanka i przekazanie go wszystkim zainteresowanym
(nauczyciele, wychowawcy, pedagog)

1.7.4 Jeśli to konieczne,
przydział dodatkowych zajęć edukacyjnych.

Przebieg
działalności

Każdy nowy
wychowanek po przybyciu do placówki zostaje umieszczony w tzw. izbie przejściowej
na okres do dwóch tygodni. W tym czasie dokonywane są wszelkie niezbędne
badania lekarskie. Jest to doskonały czas na sprawdzenie poziomu wiedzy i
konstruowanie indywidualnego planu edukacji.

Realizacja celów
szczegółowych powinna być powierzona pedagogowi ośrodka, który wykorzystuje
wcześniej przygotowane testy i materiały. Opracowaniem wyników i konstrukcją
indywidualnego planu edukacji powinien zająć się zespół składający się z
szerszego grona osób (psycholog, pedagog, wychowawca, patron). Zespół ten
powinien przeanalizować dotychczasowe postępy w nauce, opinie psychologiczno
pedagogiczną oraz wszelkie posiadane informacje pedagogiczne. Na podstawie tych
danych określane są priorytety edukacyjne co znajduje swój wyraz w opracowanym
planie.

Realizacją
dodatkowych zajęć określonych w planie zajmują się poszczególni nauczyciele. To
oni w części dotyczącej realizacji szczegółowo opisują postępy w danych
kluczowych umiejętnościach. Zapis stwierdzający wyrównanie niedoborów jest
podstawą do ponownej weryfikacji poziomu niedoborów.

Jeżeli okaże się,
że wychowanek posiadł pożądane umiejętności, można uznać, iż program zakończył
się sukcesem.

Działania ewaluacyjne

Będąc w
posiadaniu wyników realizacji można przeanalizować cały plan i jego realizację.
Specyficzna sytuacja placówki nie pozwoliła na przeprowadzenie realizacji
projektu. Można jednak w tym miejscu pokusić się o wskazanie najbardziej
prawdopodobnych obszarów w planowaniu i realizacji, które mogą ulec zmianom.

Plan powstał dla
absolwentów szkoły podstawowej. Podobne opracowanie należy sporządzić dla
wszystkich etapów edukacyjnych z uwzględnieniem wymogów dla każdego z nich.
Weryfikacji podlegać będą prawdopodobnie metody i formy realizacji celów. Może
się okazać, że nie są one dostosowane do możliwości wychowanków. Etap
realizacyjny może podlegać zmianom z powodu zbyt dużych barier komunikacyjnych
i nieufności podopiecznych. W takim przypadku realizacja może zostać odroczona
na czas bardziej dogodny.

Niewątpliwie
posiadanie takich indywidualnych planów edukacji przyczyni się do podniesienia
skuteczności nauczania. Działania edukacyjne będą precyzyjniejsze i dostosowane
do aktualnego poziomu wiedzy i umiejętności podopiecznych.

Załączniki

1. Standardy wymagań będące podstawą
przeprowadzania sprawdzianu w klasie szóstej szkoły podstawowej

2. Przykładowa tabela niedoborów umiejętności
kluczowych

Załącznik nr 2

czytanie		POZIOM
		0	1	2
1.2.1	Bierne czytanie regulaminu
1.2.2	Określanie elementów tekstu (bohater, zwrotka, legenda, opowiadanie itp.)
1.2.3	Rozumienie znaczenia symboli występujących w tekstach (mapy, plany, rysunki, schematy)
1.2.4	Odczytywanie danych z tekstu, tabel, wykresów, map, schematów
pisanie
1.3.1	Pisanie tekstu ze świadomością intencji np. listu, ogłoszenia
1.3.2	Formułowanie wypowiedzi ze świadomością celu (pyta, opowiada, potwierdza, obiecuje, przeprasza)
1.3.3	Przedstawianie prostych danych w postaci diagramu, lub schematu
rozumowanie
1.4.1	Posługiwanie się kategoriami czasu i przestrzeni, porządkowanie zdarzeń
1.4.2	Przedstawianie przyczyn i skutków wydarzeń i przewidywanie konsekwencji (np. swoich losów)
1.4.3	Używanie argumentów w celu uzasadnienia swojego stanowiska
1.4.4	Zapisywanie wysłuchanego zadania tekstowego za pomocą wyrażenia arytmetycznego, mapy, schematu
1.4.5	Rozpoznawanie różnic i podobieństw pomiędzy pokazanymi elementami
1.4.6	Dostrzeganie prawidłowości i potrafi opisać zjawiska o charakterze powtarzalnym
1.4.7	Analiza sensowności wyników zadania
Korzystanie z informacji
1.5.1	Wyszukiwanie informacji dotyczących konkretnego programu telewizyjnego
1.5.2	Wskazywanie punktów w regulaminie ośrodka dotyczących konkretnego problemu
Wykorzystanie wiedzy w praktyce
1.6.1	Wykonywanie obliczeń dotyczących długości, czasu, przestrzeni, pieniędzy
1.6.2	Wykonywanie obliczeń przy pomocy kalkulatora
1.6.3	Znajomość zasad posługiwania się urządzeniami technicznymi i materiałami chemicznymi
1.6.4	Umiejętność prawidłowej interpretacji prostej instrukcji obsługi dowolnego urządzenia
1.6.5	Rozumienie potrzeby stosowania zasad i wszelkich powszechnie uznawanych norm

Objaśnienie

1 – brak umiejętności

2 – poziom umiejętności
niewystarczający

3 – poziom umiejętności
dopuszczalny