Zjawisko globalnej
cywilizacji dociera do polskich szkół.
Towarzyszą temu mięszane uczucia. Z jednej strony bezgraniczny i bezkrytyczny
zachwyt nad nowymi mediami, z drugiej zaś pada sceptyczne pytanie o
kolokwialnym zabarwieniu ,,Jak nie być głupkiem w globalnej wiosce?”.
Ogólnopolski projekt "Internet dla szkół" powstał z inicjatywy
naukowców z Wydziału Fizyki UW jesienią roku 1994. W marcu 1995 r. podłączono
do Internetu pierwsze 17 szkół. Obecnie jest ich w Sieci ponad 7000 i stale
przybywają nowe. Projekt Internet dla szkół uznany został w roku 1997
przez G7 Global Inventory Project za najlepszy projekt polski (a drugi w skali
świata) realizujący wdrażanie idei Globalnego Społeczeństwa Informacyjnego.
Kontynuacją tego projektu są realizowane obecnie projekty Interkl@sa i Internet w
każdej gminie Korzystanie z internetu należy do najważniejszych
umiejętności, które powinni zdobyć uczniowie u progu XXI wieku przygotowując
ich do posługiwania się technologią informacji. Oto najważniejsze zadania stojące przed reformowaną polska oświatą w dziedzinie TI

• Jednym z trzech
  najważniejszych celów reformy oświaty jest, zdaniem jej autorów,
  wyrównywanie szans edukacyjnych wszystkich uczniów. Internet ma olbrzymie
  znaczenie, jako czynnik wyrównujący te szanse: dla dzieci i młodzieży
  pochodzących ze środowisk wiejskich i małomiasteczkowych oraz dla uczniów
  niepełnosprawnych, dla których bariery fizycznej komunikacji stanowią
  przeszkody nie do przebycia w dostępie do nowoczesnej informacji.
  Możliwość pracy w domu stwarza tym ostatnim szanse na włączenie się do
  społeczeństwa obywatelskiego i daje poczucie bezpieczeństwa.
• Umiejętność współpracy w
  grupach zadaniowych, często o charakterze międzynarodowym, jest zaliczana
  do podstawowych umiejętności współczesnego Europejczyka. Korzystanie z
  sieci komputerowej daje możliwość pracy z grupami rozproszonymi (np.
  mniejszościami narodowymi, młodzieżą specjalnie uzdolnioną). Współpraca
  poprzez internet pozwala na pracę w czasie wygodnym dla użytkowników, uczy
  odpowiedzialności za słowo i wymieniane informacje. Dzisiejsi uczniowie
  polscy będą pracować w strukturach Unii Europejskiej i w różnych
  organizacjach międzynarodowych. Już teraz więc należy myśleć o
  przygotowaniu ich do wykorzystywania Internetu, jako zasobów informacji i
  narzędzia komunikacji.
• Wyposażenie szkół w
  pracownie informatyczne jest pierwszym krokiem na drodze do
  upowszechnienia dostępu do informacji. Niezbędne jest jednak przeszkolenie
  osób, od których stopnia wiadomości zależy powodzenie całego
  przedsięwzięcia. Dotyczy to przede wszystkim nauczycieli, którzy powinni
  być świadomi możliwości elektronicznych źródeł informacji i przekonani o
  użyteczności tych nowych metod pracy. Stosowane obecnie łatwe w obsłudze
  oprogramowanie powinno stać się cennym narzędziem pracy każdego
  nauczyciela. Szczególnie ważne jest to dla nauczycieli przedmiotów
  humanistycznych, którzy dotąd w niewielkim stopniu wykorzystywali
  komputery w procesie nauczania.
• Proces dydaktyczno-wychowawczy
  szkoły musi być realizowany przy współpracy rodziców. Im także należy
  uświadomić pożytki wynikające z umiejętności właściwego wykorzystania
  komputerów i Sieci Internetu.

Obecnie MEN realizuje program
"Pracownia internetowa w każdej gminie", zakładający istnienie w
każdej gminie szkolnej pracowni komputerowej posiadającej co najmniej 10
stanowisk, wyposażonej w komputery zgodne ze standardem IBM PC lub Apple
McIntosh połączone siecią lokalną, z możliwością dostępu do sieci z każdego
stanowiska. Pracownie te otrzymają oprogramowanie zapewniające uczniom (zgodnie
z podstawami programowymi reformowanej szkoły) realizowanie celów edukacji i
możliwość korzystania z technologii informacji. Autorzy projektu nie zapomnieli
także o przygotowaniu nauczycieli: w każdej szkole biorącej udział w projekcie
zostaną przeszkolone trzy osoby.

Pracownie założono, ale ich jakość
pozostawia wiele do życzenia, a 10 komputerów na jedno gimnazjum to stanowczo
za mało. Ministerialny przelicznik

1 komputer/20uczniów jest bardzo
optymistyczny i niestety odległy od rzeczywistości, w której często jeden komputer jest oglądany przez
80 uczniów.

A zatem w ciągu tygodnia każdy uczeń ma szansę
spędzić samodzielnie przy komputerze 30minut W Polsce nie prowadzi się przy tym
żadnych zakrojonych na szeroką skalę badań, czy multimedia rzeczywiście
pomagają uczniom. MEN o to nie zabiega, pewnie z powodu braku pieniędzy, a KBN
nie zajmuje się nauczaniem i dydaktyką, więc nie wyasygnuje na to żadnych
funduszy. Kończąc ten pesymistyczny wstęp mogę stwierdzić ,,a jednak się
kręci”, krok został postawiony we właściwym kierunku. Reszta zależy od mądrości
samorządów lokalnych, gospodarności dyrektorów szkół i zaangażowania
nauczycieli.

Przechodząc
na grunt edukacji historycznej widzę niezwykłą atrakcyjność ,,historii z myszką
i komputerem” dla dzieci i młodzieży. Szkoła powinna wykorzystać młodzieńcze zainteresowanie nowoczesną
technologią do: popularyzacji wiedzy historycznej, rozwijania zainteresowania przeszłością,
kształtowania umiejętności posługiwania się różnorodnymi źródłami. Założenia te
wynikają z podstawy programowej . W zakresie edukacji czytelniczej i medialnej stawia ona przed szkołą następujące cele i zadania.

Cele edukacyjne

1. Przygotowanie
   do korzystania z różnych źródeł informacji.
2. Umiejętność
   segregowania informacji i krytycznego ich odbioru.
3. Rozbudzanie
   potrzeb czytelniczych.
4. Przygotowanie
   do pracy samokształceniowej i wykorzystywania mediów jako narzędzi pracy
   intelektualnej
5. Kształtowanie
   postawy szacunku dla polskiego dziedzictwa kulturowego w związku z
   globalizacją kultury masowej.

Zadania szkoły

1. Rozpoznanie
   i umiejętne kierowanie zainteresowaniami literackimi uczniów.
2. Tworzenie
   warunków do zdobywania informacji z różnych źródeł.
3. Rozwijanie
   wiedzy o komunikowaniu się ludzi bezpośrednio i przez media.
4. Ukazywanie
   zależności między formą i językiem mediów a zamierzeniami, postawami i
   kulturą twórców komunikatów artystycznych, informacyjnych, reklamowych i
   propagandowych.
5. Uświadomienie
   roli mass mediów i stosowanych przez nie środków i zabiegów
   socjotechnicznych.
6. Wprowadzenie
   uczniów w zasady procesu twórczego w produkcji medialnej.

Realizacja tak ambitnych założeń będzie możliwa, gdy
zostaną spełnione następujące warunki;

1. Nauczyciele
przełamią kompleksy i strach przed komputerami i internetem - lekarstwem jest
stworzenie preferencyjnych warunków sprzedaży komputerów dla
nauczycieli. Propozycja MEN i Ogólnopolskiej
Fundacji Edukacji Komputerowej
polegająca na rozłożeniu ceny
zakupionego komputera na 12 nieoprocentowanych
rat jest nieporozumieniem-jedna rata to ok. 400zł. Jedynie posiadanie własnego komputera zapewni efektywność kursów
i zastosowanie zdobytej wiedzy i
umiejętności na lekcjach.

2. Szkolenia i kursy
komputerowe powinny przygotowywać nauczyciela nie tylko do
technicznej obsługi komputera lecz do
zastosowania TI w. procesie
dydaktycznym. Przeszkolenie nauczycieli to ogromny wysiłek - tym bardziej że w
Polsce na większości uniwersyteckich kierunków pedagogicznych nie ma wcale
zajęć z informatyki, nie mówiąc już o wykorzystaniu komputerów w nauczaniu.
Dlatego nawet nauczyciela, który dopiero skończył studia, trzeba wysyłać na
dodatkowe kursy, a na to brakuje pieniędzy. W efekcie tylko co dziesiąty polski
nauczyciel potrafi posługiwać się komputerem. W krajach rozwiniętych te
proporcje są odwrócone - 90 proc. ma przynajmniej podstawowe przeszkolenie.

3. Pracownia komputerowa
jest dostępna do prowadzenia zajęć
z każdego przedmiotu a nie tylko
informatyki.

4. Przy jednym
komputerze może pracować
maksymalnie 2 uczniów.

5. Zajęcia z informatyki
powinny wyposażyć ucznia w umiejętności
niezbędne do korzystania z TI na lekcji historii takie jak:

· Włączyć komputer i
zalogować się do sieci

· Obsługiwać
przeglądarkę internetową

· Wyszukiwać informacje
na zadany temat

· Kopiować pliki do
schowka i wklejać do dokumentu

· Posługiwać się
edytorem tekstu

· Zachować dokument na
dysku

· Wydrukować opracowany
dokument

Uczeń posiadający wyżej wymienione
umiejętności powinien bez problemu wyszukać zalecone przez nauczyciela materiały
historyczne w zasobach internetu. Nauczyciel historii przygotowując i prowadząc
zajęcia w pracowni internetowej winien skoncentrować się na następujących
czynnościach:

1. Wyszukać potrzebne
strony historyczne w zasobach www ,
zapisać ich adresy internetowe lub ściągnąć je na dysk twardy serwera

2. Przeprowadzić selekcję
zgromadzonych materiałów pod kątem:

§ przydatności do tematu lekcji

§ możliwości
intelektualnych uczniów

§ wartości merytorycznej
i dydaktycznej zgromadzonych materiałów

3. Ukierunkować uczniów do pracy poprzez:

§ podanie adresów
internetowych

§ wskazanie zagadnień
koniecznych do opracowania

§ określenie końcowych
efektów pracy w postaci zredagowanego dokumentu w edytorze tekstu

4. Instruować uczniów w
czasie pracy

5. Udzielać pomocy technicznej związanej z obsługą komputera i
poruszaniem się w internecie

6. Dokonać podsumowania i
oceny pracy uczniów

W
oparciu o zasoby internetu można
prowadzić lekcje poświęcone:

§ zaznajamianiu uczniów
z nowym materiałem- do większości tematów lekcyjnych można znaleźć treści ujęte problemowo bądź chronologicznie

§ powtórzeniom i
systematyzacji opracowanych wcześniej treści- strony www są bogate w
zestawienia, syntezy, streszczenia, tablice chronologiczne

§ kontroli i ocenie
wyników nauczania- testy historyczne opracowane zgodnie z zasadami pomiaru
dydaktycznego i programy testujące są dostępne na stronach internetowych

Wielką
zaletą internetu jest to, iż stanowi on multimedialny zbiór
środków dydaktycznych, na który składają się;

§ filmy

§ nagrania dźwiękowe

§ wirtualne mapy historyczne

§ interaktywne animacje
komputerowe

§ teksty źródłowe

§ ikonografia

§ czasopisma wydawane w
formie elektronicznej

§ książki z bibliotek
sieciowych

Odrębnym
zagadnieniem wynikającym z nieco
kolokwialnego rozwinięcia skrótu www-
wszechświatowy śmietnik jest problem wiarygodności zawartych tam informacji. W internecie można znaleźć
informacje o wszystkim. No, może o prawie wszystkim. Informacje te są w dodatku
w zasięgu kliknięcia.
Wśród prawdziwych informacji można
jednak znaleźć mnóstwo informacji dziwnych, zaskakujących, zmyślonych,
błędnych, a nawet celowo kłamliwych. I tu pojawia się poważny problem. Jak
odróżnić strony wiarygodne od tych, którym nie można wierzyć?
Uczniowie często poszukują w sieci
informacji na temat zadanej pracy domowej, czasem chcą się dowiedzieć czegoś
więcej o szczególnie ciekawym problemie poznanym na lekcjach. Nierzadko jednak
sporo ryzykują, przytaczając na lekcji informacje znalezione w sieci... Dlatego
ważne jest określenie wiarygodności stron, które się przegląda. Oceniając
wiarygodność powinniśmy uwzględnić następujące czynniki:

1. Musimy ustalić, kto
jest autorem strony i jakie ma kwalifikacje, aby wypowiadać się na określony
temat. Autorami stron są nierzadko pasjonaci, którzy nie mają wystarczającego
wykształcenia ani wiedzy, by rzetelnie przedstawić jakieś zagadnienie. Bardziej
wiarygodny będzie więc dla nas profesor uniwersytetu niż student czy uczeń
szkoły średniej.

2. Ważne jest, czy autor
strony oprócz tytułu naukowego podaje jakieś swoje osiągnięcia w danej
dziedzinie (publikacje, nagrody), a także czy pracuje w jakiejś znaczącej
instytucji (na uniwersytecie, w towarzystwie naukowym).

3. Strona jest bardziej
wiarygodna wtedy, gdy można na niej znaleźć odnośniki do innych stron o
podobnej tematyce (niestety, wtedy również trzeba się zastanowić nad ich
wartością). Dobrze świadczy o autorze strony, jeśli podaje źródła, z których
korzystał.

4. Ważny jest sam wygląd
strony. Jeśli ktoś poświęcił wiele czasu na jej przygotowanie, zaopatrzył ją w
zdjęcia, rysunki i animacje, to prawdopodobnie zadbał też o rzetelność
przekazywanych informacji.

5. Warto sprawdzić, kiedy
powstała strona i czy jest stale aktualizowana. Strona istniejąca od dawna i
często aktualizowana jest bardziej wiarygodna niż strona, którą ktoś sporządził
rok temu, po czym o niej zapomniał.

6. Warto sprawdzić, jak
często jest odwiedzana dana strona. Jeśli znajdziemy na niej księgę gości,
możemy zdobyć informacje na ten temat, a także poznać opinie innych dotyczące
tej strony.

7. Możemy powiedzieć
wiele o wiarygodności strony, jeśli uda nam się ustalić cel jej zbudowania.
Instytucje tworzą strony, aby informować o swojej działalności. Osoby prywatne
chcą natomiast przedstawić swoje dokonania, dać upust swojej pasji. Często
możemy jednak trafić na strony, których celem jest przekonanie nas do pewnych
poglądów lub do podjęcia pewnych działań. Są to zwykle strony firm, które chcą
nam sprzedać swój produkt, lub organizacji, które starają się zyskać poparcie
dla swoich idei. W takich wypadkach trzeba być szczególnie ostrożnym.

http://egipt.cavern.com.pl/witaj.htmhttp://republika.pl/tkoc/piramidy.htm
Pozostają mimo wszystko wątpliwości. Czy jednak na pewno wybrana strona zawiera
prawdziwe informacje? Niestety, nie mamy takiej pewności. Zdarzają się przecież
ludzie z ogromną wiedzą, którzy nie mają żadnych tytułów naukowych. Z drugiej
strony, nawet bardzo znany uczony może się mylić. Poza tym w sieci zawsze można
udawać kogoś innego... Dlatego proponuję korzystać nie tylko ze stron www, ale
także z tradycyjnych środków przekazu, czyli papierowych książek. W
zasobach www znajduje swoje odbicie
wiele kontrowersyjnych spraw. Na przykład przeglądając zasoby w poszukiwaniu
informacji na temat przystąpienia Polski do Unii Europejskiej, można znaleźć
strony, na których entuzjastycznie popiera się przystąpienie do Unii, podczas
gdy na innych stronach wskazuje się zagrożenia z tym związane albo wręcz
odrzuca taką możliwość. Komu więc należy wierzyć?

W
kontekście wiarygodności stron
internetowych warto zastanowić się nad językiem, z którym spotka się nauczyciel i uczeń –użytkownicy
edukacyjnego internetu. Internet już dawno stał się narzędziem w pełni
multimedialnym, co oznacza, że inaczej niż dotychczasowe media skupia w sobie
ich sposoby komunikacji. Jak na nowe medium przystało, Internet wytworzył też
swój nowy, odrębny język i nie chodzi tu o język w sensie sposobów
komunikowania, ale o mieszankę tekstu i obrazu, a także dźwięku, stworzoną
przez samych internautów. Albo jeszcze inaczej: o specjalny kod zlepiony
tymczasem ze znaków językowych (słów) i wizualnych.
Jeśli popatrzeć na to zjawisko z boku, najwięcej do powiedzenia o nim mógłby
mieć nie językoznawca, gdyż zabrakłoby mu do tego narzędzi, ale semiotyk -
specjalista od teorii znaków. Bo ten język stworzony został ze znaków, nie ze
słów ani symboli interpunkcyjnych.
Człowiek, który zaczyna uczyć się internetu narażony jest na stres znalezienia
się w obcym świecie. Trzeba szybko się uczyć, przyswajać pojęcia, nowe
umiejętności. A internauci nie ułatwiają nikomu przedostania się do
hermetycznego klubu, jaki stanowią, posługując się specyficznym żargonem
złożonym nie tylko z anglicyzmów, ale i ze znaków graficznych. Internet
narodził się za oceanem, trudno więc oczekiwać, żeby język samych internautów
nie wykazywał wpływów współczesnej łaciny - angielskiego. Większość internautów
pochodzi zresztą ze Stanów Zjednoczonych, Kanady i Wielkiej Brytanii.
Przypominam ten truizm, bo badania wykazują, że obecnie 57% wszystkich
użytkowników sieci porozumiewa się tym językiem. Na drugim miejscu jest język
japoński, który trudno podejrzewać o to, że wygra w rywalizacji z tym pierwszym
(8%). Na kolejnych miejscach są: niemiecki (5%), hiszpański (5%), francuski
(4%), chiński (4%), włoski (4%), koreański (2%), portugalski (2%), a pozostałe
stanowią razem 9-procentową grupę. Według przewidywań Computer Economics, od
roku 2001 będzie jednak następować stopniowa zmiana proporcji - angielskojęzyczni
internauci będą stanowić coraz mniejszą część użytkowników sieci - tylko 51%, a
w roku 2003 - 46%, w 2005 r. - tylko 43% itd. Co ciekawe, już dziś pracuje się
nad rozwiązaniami umożliwiającymi stosowanie innych niż łaciński alfabetów do
zapisywania adresów domen. Przykładem może być kalifornijska firma i-DNS
International, która poinformowała o zarejestrowaniu 120 tys. domen z użyciem
nazw zapisanych w innych alfabetach niż łaciński. Kwestią czasu jest tylko
opracowanie jednolitego standardu, który można zaimplementować we wszystkich
serwerach i przeglądarkach internetowych.
Język angielski pozostanie jednak z całą pewnością podstawowym językiem
międzynarodowej komunikacji dla internautów. Ale w lokalnych serwisach
internetowych nieuniknione jest coraz powszechniejsze wykorzystanie języków
narodowych, co zresztą już się dynamicznie zmienia. Dlaczego? Zapewne nie ze
względu na niewiedzę, ale z powodu niechęci do wypowiadania się w języku obcym.
Skoro internet przestaje być domeną Amerykanów i rozwija się wszędzie, to
dlaczego mamy się podporządkować hegemonii jednego języka?
A jeśli tak, to przy powszechnej znajomości angielskiego komunikowanie się za
jego wyłączną pomocą stanie się, i już się staje trudne. Zamiast angielskiego
przydałby się język międzynarodowy, istniejący ponad wszystkimi. Z powodu tej
konieczności uniwersalizacji i kłopotów z komunikacją internauci stworzyli i
nadal tworzą nowe sposoby komunikacji.
W języku polskim użycie angielskich terminów odnoszących się do internetu jest
niestety koniecznością. Dlaczego? Ponieważ mimo wielu prób spolszczenie
większości terminów komputerowych jest skazane na niepowodzenie. W sieci
pojawiają się od czasu od czasu propozycje spolszczeń, choć ich efekty są
raczej komiczne (interface – międzymordzie, interactive – międzyuczynny, click
- tupnąć lub mlasnąć, double click - dwumlask, HyperText Markup Language - Język Przesadnego Wyróżniania Tekstów,
Plug&Play - wsadź i baw się, joystick - manipulator drążkowy ,mouse -
manipulator stołokulotoczny). Każdy mógłby się rzecz jasna obruszyć na takie
spolszczenia i wymyślić lepsze, wszak to przykłady ekstremalne. Ale właśnie:
tylko nieco lepsze. I tak nie będziemy w stanie wynaleźć niczego, co byłoby
naprawdę adekwatne. Należy się więc pogodzić z zapożyczeniami lub wręcz
używaniem terminów w wersji oryginalnej i nauczyć tego języka. Ale angielski to
dopiero połowa języka internautów, który składa się także z wielu innych znaków
i skrótów polskich.
Wśród wielu innych powodów tworzenia nowomowy sieciowej można też wymienić to,
że internet nie lubi tasiemcowych tekstów-komunikatów, nie znosi dłużyzn.
Internet jest medium wiadomości zwięzłych i konkretnych, bo taka jest natura
ludzkiej percepcji słowa sczytywanego z ekranu komputera. Język internetu ma
swoje początki nie tylko w witrynach internetowych, ale także w poczcie
elektronicznej. O ile witryna jest w stanie przyjąć - w zależności od jej
funkcji - nawet dłuższy tekst (choć nigdy tak długi, jak w tekście drukowanym),
o tyle wiadomość e-mail z trudem. Dłuższy tekst sprawia, że gubimy się w nim,
tracimy orientację i męczymy przy czytaniu. Nie mówię już o tekstach na czacie,
gdzie szybkość reakcji czy celność repliki zmusza nas do posługiwania się
hasłami-znakami, które przybierają formę skrótowców albo wizualnych
odpowiedników słów. Tak tworzy się język skrótów, schematów i obrazów, łatwiej
i szybciej przyswajalny niż klasyczny tekst. Właśnie dlatego to, co pojawiło
się niegdyś w Usenecie (pierwsze skróty), obecnie rozwinęło się świetnie w
ramach IRC i ICQ. Gama skrótów literowych ciągle się poszerza i można z nich
już dziś ułożyć mały słowniczek.

Zasoby internetu zawierające materiały historyczne ulegają dynamicznym zmianom. Wzrasta
ich jakość merytoryczna, dydaktyczna oraz techniczna strona opracowania. Nauczycielowi
historii zagubionemu w bezkresnej pajęczynie internetu potrzebny jest wykaz
internetowych adresów do stron
związanych z jego profesją. Pozwoli on na oszczędność czasu, pieniędzy (przy
połączeniach modemowych);naprowadzi na strony wartościowe merytorycznie
i dydaktycznie. W przestrzeni internetowej funkcjonują tysiące stron poświęconych historii. Dzieje się
tak dlatego, iż strony www są najtańszym sposobem publikowania własnych dokonań i prezentacji poglądów.
Budującym zjawiskiem jest popularyzacja tej dziedziny wiedzy dzięki
możliwościom internetu. Misja ta prowadzona jest przez ośrodki
akademickie, historyków-hobbystów, studentów i co najbardziej cieszy przez uczniów liceów i gimnazjów. Zagadnienie to wymaga przeprowadzenia dokładnych badań, których wynikiem byłby przewodnik po historycznych stronach
internetu. Zamieszczony w niniejszym opracowaniu wykaz stron historycznych
jest skromną próbką takiej pracy.

Przegląd stron historycznych w zasobach
polskiego

Internetu

Wielkość przestrzeni internetowej
sprawia, iż stron o omawianej tematyce
są tysiące, generalnie możemy je podzielić na następujące grupy:

§ Serwisy i portale
edukacyjne- ujmują bardzo szeroko
problematykę związaną z nauczaniem i uczeniem się historii. Odznaczają się
wysokim poziomem merytorycznym i
dydaktycznym. Zawierają materiały dla uczniów, nauczycieli a nawet rodziców.
Obecnie w polskich zasobach www znajdują
się tylko trzy takie witryny.

§ Encyklopedie i
leksykony historyczne – zawierają
typową dla takich stron wyszukiwarkę ,
są solidnym kompendium wiedzy historycznej. Odnalazłem tylko dwie takie
publikacje.

§ Historyczne
witryny o charakterze ogólnym – są
najczęściej zbiorem referatów, opracowań i ściąg z epok historycznych. Prezentują różny poziom. Występują w znacznej liczbie stron.

§ Monografie –najczęściej pojawiający się typ witryny historycznej. Poświęcone wąskiej
problematyce o bardzo zróżnicowanym
poziomie.

1. Wirtualny Wszechświat,
serwis edukacyjny prowadzony przez

wydawnictwo Pruszyński i S-ka pod
adresem www.wiw.pl

Zawiera
dział HISTORIA, prezentujący:

Wirtualny atlas historyczny
Mapy i skondensowane informacje o dziejach przedstawionych na nich
obszarów. Także historia Polski. Całość zawiera 42 schematycznie opracowane
mapy, bardzo czytelne pod względem kolorystycznym i kartograficznym.

Dzieje państw
Historia państw od czasów najdawniejszych po epokę nowożytną w układzie
chronologicznym. Zagadnienie ujęto w postaci 212 przystępnie opracowanych
wykładów opatrzonych grafiką i zdjęciami

Starożytną Grecję
Nowoczesny wykład historii Grecji od czasów najdawniejszych po epokę
hellenistyczną. Całość opatrzono czytelnym, ale szczegółowym kalendarium

Historię Polski
Od zasiedlenia przez Słowian obszarów położonych pomiędzy Odrą a Bugiem,
po Oświecenie. Umieszczono 31 opracowań tematycznych.

Doskonałym
uzupełnieniem historii na łamach tego serwisu jest strona o nazwie ŚWIAT ANTYCZNY, zawiera ona:

Słownik sztuki starożytnej Grecji i Rzymu Alfreda
Twardeckiego - źródła bogatego w ilustracje i unikalnego wśród
polskojęzycznych zasobów zgromadzonych w Sieci. Po niedawnej aktualizacji
słownik liczy sobie ponad 580 haseł wzbogaconych ponad 200 ilustracjami.

• Homer- ,,Iliada”
  Pełny tekst "Iliady" Homera w klasycznym, współczesnym,
  poetyckim i wiernym oryginałowi przekładzie Kazimiery Jeżewskiej.
  Podział na pieśni i numeracja wersów pozwala łatwo odnajdywać
  poszukiwane miejsca. Tekst poprzedza wstęp wybitnego filologa klasycznego,
  profesora Jerzego Łanowskiego, który szkicuje dzieje życia Homera
  i omawia charakterystyczne cechy jego eposu.
• Starożytna Grecja Thomasa R.
  Martina
  Zwięzły i nowoczesny wykład dziejów Grecji od czasów najdawniejszych po
  epokę hellenistyczną. Synteza historii politycznej, militarnej, społecznej
  oraz dziejów kultury. Wzbogacona o liczne kalendaria.

2. Portal edukacyjny 6+ , prowadzony przez TPS.A znajduje się pod

adresem www.portal.pl

Zawiera
strony historyczne pogrupowane na zasadzie poziomów edukacyjnych:

• HISTORIA I SPOŁECZEŃSTWO- przedstawia materiały dla ucznia i
  nauczyciela szkoły podstawowej pogrupowane w następujące bloki:

- Jak mierzymy czas w historii? Prezentuje w zdawkowy sposób podstawowe zagadnienia z
chronologii, opisuje kalendarze, sposoby mierzenia czasu i wyjaśnia pojęcie osi
czasowej.Mankamentem jest brak graficznego zilustrowania omawianych zagadnień

- Obrazki z historii Europy i świata. Strona w trakcie budowy, omawia tylko dwa zagadnienia:1)
Wojna o niepodległość Stanów Zjednoczonych. 2) Odkrycia Geograficzne

- Kultura. Ciekawie
opracowane zagadnienia związane z kulturą i sztuką: prehistoryczną, egipską,
grecką, rzymską, romańską, gotycką, renesansową. Materiał bogato ilustrowany i
opatrzony w liczne tabele.

- Obrazki z historii Polski. Strona w trakcie budowy prezentuje sześć zagadnień: chrzest Polski,
zjazd 0 gnieźnieński, testament Krzywoustego, zjednoczenie Polski, Kazimierz Wielki dobrym gospodarzem, bitwa pod
Grunwaldem.

- Wielkie religie.
Materiał poświecony czterem religiom monoteistycznym. Opracowanie ma formę
tabeli przydatnej do wszelkiego rodzaju syntez.

- Źródła historyczne.
Materiał opracowany zdawkowo, nieatrakcyjnie, napisany trudnym językiem, pozbawiony
szaty graficznej

- Jak dawniej żyli ludzie?
Rozległa strona poświęcona warunkom życia ludzi w prehistorii, starożytności i
średniowieczu. Napisana ciekawym językiem, bogato ilustrowana, zawierająca
liczne odnośniki literackie.

- Władcy Polski. Skromny
materiał poświecony postaciom sześciu władców Polski. Zdawkowe informacje
ozdobione ilustracjami z ,,Pocztu królów Polskich” Jana Matejki.

- Świat, w którym żyję.
Prezentowane zagadnienia dotyczą problemów współczesnego świata: głodu, wojen,
zanieczyszczenia środowiska, pracy dzieci.

- Oto ja. Blok zagadnień
socjologicznych i psychologicznych poświęconych rodzinie, prawom i obowiązkom
dziecka oraz problemom kształtowania własnej osobowości.

- Skąd jestem? Dział
poświecony tematyce własnych korzeni, edukacji regionalnej i podziałowi
administracyjnemu Polski

• HISTORIA DLA GIMNAZJUM –prezentuje materiały dla ucznia i
  nauczyciela w gimnazjum pogrupowane w następujące bloki tematyczne:

- Wybrane źródła historyczne. Pieczołowicie opracowany wybór źródeł poświęcony stosunkom
Polsko-Krzyżackim oraz działaniom wojennym w latach 1914-1918. Wybór
poprzedzony jest metodycznym opracowaniem, które dotyczy 0 klasyfikacji źródeł
oraz zasad pracy ze źródłem historycznym w procesie nauczania.

- Epoki historyczne.
Ciekawe, syntetyczne opracowanie zagadnień poświęconych starożytności,
średniowieczu, czasom nowożytnym i wojnie światowej. Materiał zawiera wykazy
dat, cechy charakterystyczne prezentowanych zjawisk, oraz skromną ikonografię.

- Anegdoty historyczne.
Zbiór anegdot związanych z 70 wybitnymi postaciami historycznymi, pogrupowany
wg epok historycznych

- Testy historyczne.
Zestaw dziesięciu testów historycznych o różnej jakości dydaktycznej i
merytorycznej. Tylko jeden z nich został opracowany zgodnie z zasadami pomiaru
dydaktycznego. Brak jest wersji równoległych testu, najczęściej mają charakter
pytań powtórzeniowych.

- Poczet królów i książąt Polskich. Opracowany na podstawie pocztu J. Matejki zawiera obrazy
tegoż twórcy, notki biograficzne umieszczone przy portretach są niezwykle
skromne.

• HISTORIA
  DLA LICEUM – prezentuje materiały dla ucznia i nauczyciela liceum,
  opracowana tematyka jest bliźniaczo podobna do zagadnień przedstawionych dla gimnazjum.
  Dział wzbogacono o opracowania kolejnych epok historycznych, tablice
  synchronistyczne, literaturę przedmiotu oraz historię w internecie. Ostatnie z wymienionych zagadnień jest
  zbiorem linków do stron historycznych. Na dziewięć podanych adresów stron
  internetowych tylko jedna jest opracowano w języku polskim.

3. Eduseek-portal edukacyjny, założony pierwszego
września 2000r.

przez
firmę Internet Data Systems S.A. pod adresem eduseek.ids.pl

Już w tej chwili serwis zawiera kilka tysięcy stron informacji,
przygotowanych specjalnie dla szkolnego odbiorcy. Są one znakomicie dostosowane
do jego gustów i potrzeb. Zaczyna się od tego, że portal podzielono na trzy
części, zawierające propozycje osobno zaadresowane do uczniów, nauczycieli i do
rodziców. Tak więc każdy kto wstuka do wyszukiwarki adres swoją edukacyjną podróż po globalnej sieci
musi rozpocząć od deklaracji, do której części „edukacyjnego trójkąta” należy –
czy jest uczniem, rodzicem, czy nauczycielem. Jest to bardzo istotne, gdyż z
samego założenia wszystkie materiały, nawet na ten sam określony temat, dla
każdej z tych grup przygotowano w innej formie.
By ułatwić nawigację, informacje zebrane w poszczególnych częściach eduseeka
podzielono na kategorie przedmiotowe. Uczniowie znajdą w tam bardzo dobrze
opracowany zbór materiałów poświeconych
historii. Dzięki przejrzyście prowadzonej nawigacji uczeń bez
trudu dotrze do chronologii, żródeł
historycznych, map, teki z ikonografią, galerii postaci, pocztu królów i
książąt polskich, słowniczka,
biblioteczki i opracowanych zagadnień z dziejów świata. Interesujący dla ucznia jest dział ,,Na polach bitew”
zawierający interaktywne animacje map. Wyobraźnię historyczną uczeń może
rozwijać realizując zadania ,,Detektywistycznej agencji historycznej”, rozwiązując krzyżówki
lub grając w odkrywankę historyczną. Materiały dla nauczyciela wzbogacono o
scenariusze lekcji, propozycje testów i porady eksperta.

4. Mini Encyklopedia Średniowiecza- strona redagowana przez

Sebastiana
Buczyńskiego, opatrzona adresem www.leksykony.pl/sredniowiecze/ Publikacja w
trakcie ciągłego uaktualniania. W dniu 25/02/2001 zawierała 700 haseł i 806
ilustracji. Przedstawia rozległą panoramę epoki prezentowaną w działach tematycznych takich jak: literatura, moda,
kuchnia, miasta, herezje i demony, muzyka, pieczęcie, chronologia, mapy.
Pomocny dla mediewisty może okazać się słownik polsko-łacińskim, leksykon
sztuki, zestaw źródeł. Strona o dużych
walorach edukacyjnych, zawiera ciekawi i przystępnie opracowane zagadnienia.
Właściwie dobrana grafika wprowadza
w klimat średniowiecza.

5. Wielka Encyklopedia Historyczna, serwis
historyczny

redagowany przez Sławomira
Marczewskiego, Wawrzyńca Gaja Grzegorza Banachowicza pod adresem www.republika.pl/hist.maczo/historia
. Serwis Wielka Encyklopedia Historyczna  jest cały czas
rozbudowywany. Stale powiększa się zasób danych. Ogrom prac jest tak wielki,
że grupa założycieli nie jest w stanie
uaktualniać serwisu codziennie. Założeniem serwisu jest opisanie historii świata od Wielkiego Wybuchu, aż do końca
II Wojny Światowej.

Na dzień dzisiejszy został całkowicie ukończony dział poświęcony
rozwojowi historii od momentu Wielkiego Wybuchu, po przez rozwój wszechświata,
kształtowanie się Układu Słonecznego, Ziemi. Rozwojowi życia, aż do pojawienia
się HOMO SAPIENS SAPIENS czyli człowieka o obecnym wyglądzie. Obecnie trwa aktualizacja działu poświęconego starożytnemu
Egiptowi. Opisano rozwój pisma
egipskiego i dynastie egipskie do czasów ptolemejskich.
        Encyklopedia zawiera także
leksykon który obejmuje wydarzenia militarne (wojny, bitwy, powstania, starcia
zbrojne), które miały miejsce w krajach całego świata, w okresie od
Starożytności do końca II Wojny Światowej.  Index ułatwia sprawne
wyszukiwanie informacji w encyklopedii

Strona zadziwia rozmachem, stylową, dostosowana do epoki oprawą
graficzną i linkami do innych
internetowych opracowań historycznych.

6.CyberHistoria - serwer wirtualny Instytutu Historycznego
Uniwersytetu

Warszawskiego redagowany
pod adresem www.historia.uw.edu.pl - jednej z największych i najlepszych
instytucji zajmujących się historią w Polsce. Serwer wirtualny Cyber Historia
powstał ponad dwa lata temu. Obecna wersja Cyber Historii podzielona jest na
cztery serwisy: Informator, Artykuły, Czasopisma i Słownik, zgodnie z
najważniejszymi polami aktywności w Internecie. W dziale Informator znaleźć
można informacje nt. IH UW jako instytucji, w dziale Artykuły przeczytać można
wybór artykułów napisanych przez pracowników Instytutu, w dziale Czasopisma znajdują się wybrane numery
czasopism współwydawanych przez Instytut, zaś w dziale Słownik można przeczytać informacje na temat pracowników, doktorantów oraz osób współpracująch z tą szacowną
placówką.

7. Historia od...do..., można ją znaleźć pod adresem www.historia.priv.pl

Wszystkie opracowania zamieszczone
na tej stronie powstały na podstawie

wykładów nauczyciela historii z
Katolickiego Liceum Ojców Pijarów w

Krakowie -
ks. mgr Edwarda Kryściaka Sch. P. Wykłady spisali i
przetworzyli

na wersję elektroniczną uczniowie
tejże placówki: Łukasz
Preiss ,Karol

Krużelecki i Jerzy Feliński . Strona zajęła I miejsce w
rankingu T50 Polskich

Stron Historycznych za okres
listopad-grudzień 2000. Opracowania obejmują ok. 70 ciekawie i przystępnie zreferowanych wykładów
pogrupowanych w epoki historyczne od starożytności po wiek XIX, każdą epokę wzbogacono mapami, tekstami źródłowymi i
galerią zdjęć. Uzupełnieniem jest Poczet
Królów Polskich opatrzony ikonografią spod pędzla Jana Matejki. Atrakcjami
strony są: historyczny chat pozwalający
na prowadzenie dyskusji oraz tzw. strefa zrzutu, umożliwiająca
pobieranie gotowych opracowań zapisanych
w formacie word. Ciekawym pomysłem jest umieszczenie na
stronie działu forum, w którym każdy może umieścić swoją pracę na dowolny temat
związany z historią. Prace te stanowią rozszerzenie omawianych zagadnień, niektóre stawiają je w zupełnie innym świetle.

8. Historia- to jest to, strona redagowana przez Wiktora Stanieckiego pod

adresem
www.e-history.priv.pl  Strona jest głównie poświęcona
historii, choć nie tylko. Z tematów historycznych pragnę polecić ,,Państwo
Franków” gdzie przedstawione są dzieje dwóch dynastii: Merowingów i Karolingów.
Witryna zawiera wiele map,
przedstawiających granice imperium frankońskiego i ich zmiany. Ci, którzy
interesują się dawnym prawem powinni przeczytać ,,Myśli kilka o prawie polskim”
lub ,,Powtórka z historii prawa”. Ostatni artykuł poświęcony jest instytucji
małżeństwa, która w dawnych czasach nie była jednakowa z dzisiejszą.
  Dla tych, którzy lubią współczesność opracowano historię konfliktów izraelsko-arabskich oraz
o bliskowschodni proces pokojowym.
   Na stronie pojawiło się wiele tematów związanych z historią
doktryn politycznych. Na razie opracowany jest głownie wiek XVII i doktryna
monarchii absolutnej. Strona zawiera biografie Machiavellego, Hobbes'a, Bismarcka,
Zamoyskiego, Arafata, Nasera, Sadata . Pojawiła się także recenzja
"Europy" Daviesa. Dla osób, które są zainteresowane filozofią -
Mistycyzm średniowieczny.

9. Historia Polski i Europy, strona prowadzona
przez Romana

Gładysza pod adresem(http://friko.onet.pl/op/rg1). Stanowi niezwykle
obszerny serwis obejmujący zagadnienia  z zakresu historii. Dwoma głównymi
działami są „Historia Polski” oraz „Historia powszechna”. W pierwszym z nich
umieszczono chronologicznie około 40 wybranych zagadnień, począwszy od
powstania państwa Polan, a skończywszy na wydarzeniach lat 90. Każde zostało
dokładnie opisane. Z kolei ,, Historia powszechna” zawiera 38 działów
obejmujących tematykę od czasów starożytnych Aten po lata powstania RWPG i
Układu Warszawskiego. Przy każdym opisie umieszczono odnośniki do tematów
pokrewnych, co znacznie ułatwia opanowanie danego zagadnienia. „Index”
przedstawia wszystkie wydarzenia zebrane chronologicznie. Autor prezentuje też
materiały dotyczące dziejów Śląska. Znajdziemy tam również bibliografię i uwagi
na temat interesujących pozycji książkowych z zakresu wybranych zagadnień z
historii. 

10. Piramidion-Internetowy Serwis Archeologiczny Studentów

Archeologji UJ , adres www.strony.poland.com/piramidion/ Internetowy Serwis Archeologiczny "Piramidion
w sieci" działa od maja 2000 roku. Zespołem redakcyjnym kieruje
Piotr Kołodziejczyk. Początkowo zaistniał jako sieciowa wersja biuletynu
studenckiego a obecnie jako samodzielny serwis internetowy. Można w nim znaleźć
artykuły pochodzące z "fizycznej wersji" pisma, jak również powstałe
specjalnie na potrzeby serwisu."Piramidion w sieci" zawiera indeks
stron tematycznych, nowości ze świata archeologii, zdjęcia i materiały oraz
wiele innych informacji mogących zaciekawić każdego miłośnika
starożytności. Stale też powstają nowe strony tematyczne. Strona
zawiera archeo-chat, można zabrać głos w
archeologicznej dyskusji na żywo.

11. Jarema- witryna redagowana przez Jakuba Pączka pod adresem

www.jarema.art.pl Poświęcone legendarnemu Jeremiemu
"Jaremie" Wiśniowieckiemu - najbogatszemu magnatowi  kresowemu,
wielkiemu dowódcy, bohaterowi "Ogniem i mieczem" i jednej z
najciekawszych postaci naszej historii. Materiały ciekawe, zawierające:
rodowód, genealogię Wiśniowieckich, artykuły monograficzne, ciekawostki,
komentarz do ,,Ogniem i mieczem”, kadry z filmu i portrety z epoki.

12. Egiptologia- witryna prowadzona przez
Leszka Zinkowa pod adresem

www.egiptologia.priv.pl W wirtualnym świecie internetu nie brakuje
informacji o Egipcie, podobnie jak nie brakuje jego entuzjastów w świecie
rzeczywistym. Począwszy od witryn szacownych ośrodków naukowo-muzealnych, stron
egiptologicznych organizacji, instytucji i fundacji, poprzez strony
najróżniejszych "egiptomaniaków" (sformułowanie to wcale nie jest
pejoratywne czy ironiczne), aż po prywatne, internetowe wizytówki osób które
Egipt odwiedziły, więc publikują "kilka zdjęć spod piramid".
Na dalszych stronach, w menu nawigacyjnym znajdą się odnośniki do krótkich
opracowań tematycznych, dotyczących dziejów polskich zainteresowań starożytnym
Egiptem. Oczywiście obowiązkowym niejako uzupełnieniem jest katalog odnośników
(linków), które ułatwią dalszą podróż po "internetowej egiptologii”

13. Kampania Wrześniowa 1939, witryna redagowana
przez

p.
Koziarskiego pod adresem www.kampania.px.pl

Serwis Kampania Wrześniowa 1939 jest w całości poświęcony walce Polaków z Wermahtem i Armią Czerwoną w pierwszych tygodniach II wojny
światowej. W serwisie opisano przebieg wydarzeń, największe bitwy i potyczki
oraz interesujące i zasługujące na uwagę epizody. Przedstawiono stan uzbrojenia
stron, biografie dowódców i polityków oraz statystyki.
Kampania Wrześniowa 1939 jest
największym serwisem internetowym poświęconym tej tematyce. Został wyróżniony w
wielu konkursach oraz opisany w wielu artykułach prasowych, m.in. w magazynie
CHIP, INTERNET, WWW oraz w GAZECIE WYBORCZEJ. Serwis jest całkowicie
niekomercyjny

14. Najwieksze tragedie na
morzach, strona redagowana przez Łukasza

Ossolińskiego
pod adresem www.history.com.pl/trag
Strona "Tragedie na morzach" poświęcona jest największym dramatom,
jakie stały się udziałem okrętów i statków wszystkich walczących stron podczas
I i II wojny światowej. Wybór dokonany przez autora strony uwzględnia
zatonięcia, które pociągnęły za sobą co najmniej kilkaset ofiar, oraz takie,
które uznawane są za najbardziej spektakularne lub intrygujące (w jednym
przypadku opisano katastrofę na wodach śródlądowych). Zawartość strony dotyczy
na razie wydarzeń z lat I i II wojny światowej oraz okresu międzywojennego,
lecz z czasem zostanie rozszerzona na inne okresy historyczne, od starożytności
po dzieje najnowsze. Obecnie witryna zawiera 317 opisów katastrof z udziałem
362 okrętów i statków.

15. II Rzeczpospolita, jedyna
strona poświęcona historii Polski w
latach 1918-

1939.
Autorem jest Jarosław Gemel, który
opatrzył ją adresem www.iirzeczpospolita.px.pl . Na stronie znajduje się wiele materiałów przydatnych w szkole takich
jak biografie sławnych postaci, teksty konstytucji, słynne przemówienia, jeden
film, wiadomości o gospodarce i kulturze, wojsku, polityce. Uzupełnieniem
są wspomnienia i zdjęcia z omawianego
okresu.

16. Album
grunwaldzki, strona prowadzona przez piętnastoletniego ucznia

gimnazjum w Rudzie Śląskiej pod adresem www.album-grunwaldzki.iq.pl
Zawiera informacje i ciekawostki związane z Zakonem Krzyżackim, Malborkiem,
Bitwą pod Grunwaldem, uzbrojeniem XV wiecznych rycerzy, malarstwem nawiązującym
do Grunwaldu, filmem pt. "Krzyżacy". Dostępne są też ilustracje
prezentujące odpowiednie działy. Wszystkie teksty i ilustracje można bezpłatnie kopiować. Serwis ten jest często
uaktualniany i stopniowo rozbudowywany.

17. Rzeczpospolita pod zaborami, serwis historyczny - Polska w
XIX wieku pod adresem www.zabory.px.pl Autorem strony jest Piotr Sendacki skierowana jest do wszystkich miłośników historii, ma formę multimedialnego
przewodnika po epoce powstań narodowych, aż po odzyskanie niepodległości.
Ciekawym uzupełnieniem jest galeria
symboli narodowych, obrazów i portretów z epoki. Serwis obejmuje lata
1795-1920.

18. Komunizm on-line (P.I.S.K.),strona redagowana przez Piotra

Czarneckiego
pod adresem www.komunizm.px.pl
 Historia komunizmu, uzupełniona biografiami przywódców partyjnych,
galerią socrealizmu, multimediami z tego okresu (przemówienia, pieśni) oraz
innymi interesującymi artykułami z tego okresu (m.in. bony i kartki).
Największa tego typu strona w Polsce

19. Historia Anglii, witryna redagowana przez Karola
Kowalskiego  pod

adresem
www.england.republika.pl
  Strona zawiera artykuły na temat szeroko pojętej historii Anglii,
komentarze do wydarzeń bieżących w Wielkiej Brytanii a także kalendarium dzięki
któremu można sprawdzić jakie wydarzenia z historii Anglii są związane z
dzisiejszą datą. W witrynie Historia Anglii znaleźć można jak sama nazwa
wskazuje artykuły dotyczące dziejów Anglii włączając w to obszary Wysp
Brytyjskich podległe królowi Anglii jak i inne rejony świata w okresie
bezpośredniej (a nie symbolicznej, jak to ma do dziś miejsce np. w Kanadzie i
Australii) dominacji brytyjskiej. Zakres serwisu obejmuje okres od czasów
przedhistorycznych do dziś. Zdaniem autora strony zebrany materiał może być pomocny w przygotowaniach do matury z języka
angielskiego, gdzie wymagana będzie znajomość angielskiej literatury.
Zainteresować może ta witryna również zdających egzaminy na filologie angielską
gdzie pytania z tzw. "kulturówki" są popularnym sposobem na
wykoszenie nadmiaru kandydatów.

20. Egipt
Starożytny - historia i chronologia, strona
opracowana

przez Dariusza Sitka pod adresem www.narmer.obywatel.pl

Historia
i chronologia Starożytnego Egiptu. Pełna, szczegółowa tytulatura królewska.
Precyzyjne datowanie. Fakty z historii politycznej i gospodarczej. Oryginalna,
hieroglificzna pisownia imion królewskich. Tablice chronologiczne i
genealogiczne. Witryna o wysokim poziomie merytorycznym i ciekawej grafice
opartej o teksturę papirusu. Uzupełnieniem witryny są mapy i galeria zdjęć.

21. Deus Le Volt -
wyprawy krzyżowe, strona poświęcona

krucjatom
autorstwa Radosława Pawęskiego pod adresem www.deuslevolt.prv.pl
Najbardziej dokładna strona traktująca o wyprawach krzyżowych na Wschód. Wiele
rysunków, zdjęć, ciekawe opisy, dodatkowe tematy. Najlepsza strona o
krucjatach.
Strona zawiera obszerny opis wydarzeń podczas poszczególnych VII wypraw
poczynając od synodu w Clermont w roku 1095, który rozpoczyna wielki ruch
krucjatowy, kończąc na upadku Królestwa Jerozolimskiego w 1291 roku. Oprócz
tego szkice, rysunki, wybitne postaci, specjalna podstrona poświęcona zakonom
rycerskim założonym podczas krucjat oraz obszerne podsumowanie tego co dały
Europie krucjaty, zarówno politycznie jak i społecznie.